– odbudowy zniszczonego w 1939 roku przez w\u0142adze sowieckie pomnika po\u015bwi\u0119conego pami\u0119ci \u017bo\u0142nierzy poleg\u0142ych w wojnie 1920 r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n – wykonania repliki sztandaru 42 Pu\u0142ku Piechoty<\/strong><\/p>\n\n\n\n – nadania publicznemu Gimnazjum nr 2 w Bia\u0142ymstoku imienia \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty<\/strong><\/p>\n\n\n\n – wydania przy wsp\u00f3\u0142pracy z O\u015brodkiem Bada\u0144 Historii Wojskowo\u015bci Muzeum Wojska w Bia\u0142ymstoku \u201eKsi\u0119gi Pami\u0105tkowej 42 Pu\u0142ku Piechoty\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n – nadania jednej z ulic naszego miasta w dzielnicy Wygoda \u2013 imienia 42 Pu\u0142ku Piechoty.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Inicjatywy pierwszej przewodnicz\u0105cej Ko\u0142a Pani Jadwigi Krach-Karczmarczyk zako\u0144czy\u0142y si\u0119 sukcesami:<\/p>\n\n\n\n 1. BUDOWA POMNIKA:<\/strong><\/p>\n\n\n\n 19 grudnia 1995 roku Rada Miejska Bia\u0142egostoku uchwa\u0142\u0105 XXXIX\/200\/95 podj\u0119\u0142a decyzj\u0119 o odbudowie pomnika w jego pierwotnym kszta\u0142cie i miejscu usytuowania w Parku 3 Maja.<\/p>\n\n\n\n 6 lutego 1996 roku zawi\u0105zano Komitet Odbudowy Pomnika Oficer\u00f3w i \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty w Bia\u0142ymstoku im. Gen. Jana Henryka D\u0105browskiego, w sk\u0142ad kt\u00f3rego weszli najznamienitsi przedstawiciele spo\u0142eczno\u015bci kombatanckich oraz miejskich i samorz\u0105dowych. W sk\u0142ad zarz\u0105du weszli Krzysztof Jurgiel \u2013 Przewodnicz\u0105cy Komitetu, Zbigniew \u0141opianecki \u2013 skarbnik i Ryszard Tur \u2013 cz\u0142onek Komitetu.<\/p>\n\n\n\n Rozpocz\u0119to prace przygotowawcze pod ponowne ustawianie pomnika w parku 3 Maja. W tym celu zasypano fontann\u0119 i przygotowano miejsce pod pomnik. Wykonawcami \u201enowego\u201d pomnika zostali dwaj bia\u0142ostoccy rze\u017abiarze Krzysztof G\u0105sowski i Krzysztof Jakubowski. Rekonstrukcja przedwojennego pomnika zosta\u0142a wykonana na podstawie drewnianej rze\u017aby przedstawiaj\u0105cej cok\u00f3\u0142 pomnika znajduj\u0105cej si\u0119 w zbiorach Muzeum Wojska w Bia\u0142ymstoku oraz zachowanych przedwojennych fotografiach i poczt\u00f3wkach z wizerunkiem monumentu.<\/p>\n\n\n\n 30 listopada 1996 roku, w 66. rocznic\u0119 ods\u0142oni\u0119cia pomnika w Parku 3 Maja, odby\u0142o si\u0119 wmurowanie aktu erekcyjnego pod replik\u0119 przedwojennego pomnika.<\/p>\n\n\n\n Akt erekcyjny nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci:<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201eAKT EREKCYJNY POMNIKA<\/em><\/strong> Oficer\u00f3w i \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty<\/em><\/strong> Im. Jana Henryka D\u0105browskiego<\/em><\/strong>„<\/p>\n\n\n\n Ufundowanego przez spo\u0142ecze\u0144stwo miasta Bia\u0142egostoku. Pomnik zaprojektowany przez braci Jakuba i Kazimierza Juszczyk\u00f3w zosta\u0142 ods\u0142oni\u0119ty 30 listopada 1930 roku, nie przetrwa\u0142 wojny i zosta\u0142 rozebrany w pierwszych dniach sowieckiej okupacji.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n Z inicjatywy Ko\u0142a By\u0142ych \u017bo\u0142nierzy i ich Rodzin 42 Pu\u0142ku Piechoty 18 grudnia 1995 r. Rada Miejska w Bia\u0142ymstoku Uchwa\u0142\u0105 XXIX\/200\/95 podj\u0119\u0142a decyzj\u0119 o jego odbudowie w pierwotnym miejscu i kszta\u0142cie. Pracami Komitetu Odbudowy Pomnika kierowa\u0142 Prezydent Miasta Bia\u0142egostoku Krzysztof Jurgiel. Odtworzenia pomnika dokonali Krzysztof G\u0105sowski i Krzysztof Jakubowski.<\/p>\n\n\n\n Niniejszy akt erekcyjny wraz z Aktem Organizacyjnym Komitetu Odbudowy zostaje wmurowany w dniu 30 listopada 1996 roku, kiedy to Arcybiskupem Metropolit\u0105 Bia\u0142ostockim by\u0142 Stanis\u0142aw Szymecki, Wojewod\u0105 Bia\u0142ostockim by\u0142 Andrzej Gajewski, Przewodnicz\u0105cym Rady Miejskiej Bia\u0142egostoku by\u0142 Jan Chojnowski, a prezydentem Miasta by\u0142 Krzysztof Jurgiel.<\/p>\n\n\n\n Ods\u0142oni\u0119cie odtwarzanego pomnika nast\u0105pi w dniu 3 maja 1997 roku.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Przewodnicz\u0105cy Komitetu Odbudowy<\/em><\/strong> Pomnika 42 Pu\u0142ku Piechoty<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Krzysztof Jurgiel<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Prezydent Miasta Bia\u0142ystok<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Bia\u0142ystok, 30 listopada 1996 r.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Wmurowali w podstaw\u0119 pomnika m.in. prezydent miasta Krzysztof Jurgiel, arcybiskup Stanis\u0142aw Szymecki, przewodnicz\u0105cy Rady Miejskiej Jan Chojnowski, pose\u0142 Adam Dobro\u0144ski, wiceprezydenci miasta, prawos\u0142awny kapelan 18 Brygady Zmechanizowanej Aleksy Wojciuk.<\/p>\n\n\n\n Uroczyste ods\u0142oni\u0119cie nast\u0105pi\u0142o 3 maja 1997 roku. Aktu ods\u0142oni\u0119cia pomnika dokonali prezydent miasta Krzysztof Jurgiel oraz licz\u0105cy w\u00f3wczas 93 lata Mieczys\u0142aw Mieczkowski, \u017co\u0142nierz 42 Pu\u0142ku Piechoty w latach 1923 \u2013 1939.<\/p>\n\n\n\n Pomnik zosta\u0142 wiernie odtworzony przez artyst\u00f3w, inne s\u0105 tylko napisy znajduj\u0105ce si\u0119 na cokole. Z przodu znajduje si\u0119 wyryty w piaskowcu napis \u201eOficerom i \u017co\u0142nierzom 42 Pu\u0142ku Piechoty poleg\u0142ym w wojnie polsko-bolszewickiej 1920\u201d, poni\u017cej werset z Apokalipsy \u015bw. Jana \u201eB\u0142ogos\u0142awieni, kt\u00f3rzy umieraj\u0105 w Panu\u201d. Z tylnej strony pomnika znajduje si\u0119 mosi\u0119\u017cna tabliczka z informacj\u0105 \u201ePomnik 1930 roku zniszczony w czasie sowieckiej okupacji. Odbudowany 3 maja 1997 r. uchwa\u0142\u0105 Rady Miejskiej Bia\u0142egostoku\u201d.<\/p>\n\n\n\n Tak wi\u0119c po wielu latach zapomnienia, pomnik ku czci 42. Pu\u0142ku Piechoty ponownie na sta\u0142e wpisa\u0142 si\u0119 w parkowy krajobraz Zwierzy\u0144ca, stan\u0105\u0142 w miejscu, gdzie cz\u0119sto na niedzielne spacery przychodz\u0105 bia\u0142ostoczanie.<\/p>\n\n\n\n Pomnik przypomina o dzielnym bia\u0142ostockim pu\u0142ku, kt\u00f3ry walczy\u0142 o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 naszej ojczyzny, o \u017co\u0142nierzach, kt\u00f3rzy na sta\u0142e wpisali si\u0119 w histori\u0119 miasta po\u0142o\u017conego nad rzek\u0105 Bia\u0142\u0105.<\/p>\n\n\n 2. Wykonanie repliki sztandaru 42 Pu\u0142ku Piechoty<\/strong><\/p>\n\n\n\n 21 sierpnia 1921 roku w Bia\u0142ymstoku marsza\u0142ek Polski J\u00f3zef Pi\u0142sudski wr\u0119czy\u0142 pu\u0142kowi chor\u0105giew, ufundowan\u0105 przez spo\u0142ecze\u0144stwo Bia\u0142egostoku. Sta\u0142o si\u0119 to mo\u017cliwe dzi\u0119ki staraniom prezesa Rady Miejskiej Feliksa Filipowicza i prezydenta miasta Boles\u0142awa Szyma\u0144skiego. Wyb\u00f3r daty uroczysto\u015bci nawi\u0105zywa\u0142 do walk \u017co\u0142nierzy 42 PP. pod M\u0142aw\u0105 i wyzwolenia z r\u0105k bolszewickich Bia\u0142egostoku. Uroczysto\u015b\u0107 wr\u0119czenia sztandaru po\u0142\u0105czono z nadaniem honorowego obywatelstwa miasta J\u00f3zefowi Pi\u0142sudskiemu. Msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 celebrowa\u0142 biskup wile\u0144ski Jerzy Matulewicz, a po\u015bwi\u0119cenia sztandaru dokona\u0142 ks. dziekan pp\u0142k Jaworski. Gwo\u017adzie w drzewce sztandaru wbijali mi\u0119dzy innymi: bp Matulewicz, marsza\u0142ek J\u00f3zef Pi\u0142sudski, dow\u00f3dca 42 pp. pp\u0142k Jan Tabaczy\u0144ski, wojewoda bia\u0142ostocki Pawe\u0142 Popielawski, gen. W\u0142adys\u0142aw Frankowski, gen. Aleksander Pajewski, prezes Filipowicz, prezydent Szyma\u0144ski. Matkami chrzestnymi sztandaru by\u0142y: \u017cona prezydenta miasta Maria Szyma\u0144ska, prezes Ko\u0142a Polek Antonina \u017bo\u0142\u0105tkowska oraz sekretarz Rady Miejskiej Jadwiga Klimkiewicz. Sztandar pu\u0142ku by\u0142 ju\u017c sztandarem przepisowym. Widnia\u0142y na nim daty zaj\u0119cia M\u0142awy i wyp\u0119dzenia Niemc\u00f3w z Bia\u0142egostoku oraz herb miasta. W 1939 roku uzupe\u0142niono emblematy i napisy na lewej stronie p\u0142achty sztandaru. Uzupe\u0142nienia na lewej stronie p\u0142ata sztandaru zatwierdzone zosta\u0142y w Dzienniku Rozkaz\u00f3w MSWojsk. nr 2 z 1939, poz. 20.<\/p>\n\n\n\n Opis sztandaru:<\/p>\n\n\n\n Sztandar wykonano zgodnie z przepisami zawartymi w Dzienniku Ustaw.<\/p>\n\n\n\n Wymiary 100 x 97 cm.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Na stronie g\u0142\u00f3wnej czerwony krzy\u017c kawalerski. Pola mi\u0119dzy ramionami krzy\u017ca bia\u0142e. Po\u015brodku haftowany srebrn\u0105 nici\u0105 orze\u0142 w koronie w otoku wie\u0144ca laurowego. Na ka\u017cdej bia\u0142ej cz\u0119\u015bci p\u0142ata w otokach wie\u0144ca laurowego cyfra 42.<\/p>\n\n\n\n Na odwrotnej stronie taki sam czerwony krzy\u017c kawalerski.<\/p>\n\n\n\n Pola mi\u0119dzy ramionami krzy\u017ca bia\u0142e. Po \u015brodku w srebrnym wie\u0144cu laurowym haftowany srebrn\u0105 nici\u0105 napis HONOR\/I\/OJCZYZNA. W g\u00f3rnym lewym rogu wyhaftowany na tarczy napis Bia\u0142ystok. W prawym g\u00f3rnym rogu wyhaftowany na tarczy napis 21 VIII\/1920. W lewym dolnym rogu wyhaftowany na tarczy napis 19. II.\/1919. W prawym dolnym rogu wyhaftowany na tarczy herb dzielony w pas.<\/p>\n\n\n\n T\u0142o herbu czerwone. Na polu g\u00f3rnym orze\u0142 bia\u0142y, na dolnym \u017cubr. M\u00f3g\u0142 to by\u0107 herb Bia\u0142egostoku ustalony przez fundator\u00f3w lub wykonawc\u00f3w sztandaru. W 1921 roku Bia\u0142ystok nie posiada\u0142 oficjalnie ustanowionego herbu. Ten znajduj\u0105cy si\u0119 na p\u0142acie sztandaru nawi\u0105zuje do herbu z 1845 roku wprowadzonego przez cara Miko\u0142aja I. Wed\u0142ug tego rozporz\u0105dzenia herb powiatu bia\u0142ostockiego jak i samego Bia\u0142egostoku jako miasta powiatowego przedstawia\u0142 na g\u00f3rnym polu \u017cubra jako herb guberni grodzie\u0144skiej, a na dolnym or\u0142a w koronie. Na sztandarze dokonano zamiany miejsc or\u0142a i \u017cubra najprawdopodobniej w celu podkre\u015blenia polsko\u015bci Bia\u0142egostoku, a by\u0107 mo\u017ce i ukazania wi\u0119kszego znaczenia miasta ni\u017c odgrywa\u0142o w\u00f3wczas Grodno.<\/p>\n\n\n\n P\u0142at chor\u0105gwi z trzech stron obszyty zosta\u0142 z\u0142ot\u0105 fr\u0119dzl\u0105 d\u0142ugo\u015bci 5 cm. Do czwartego boku wszyto bia\u0142\u0105 sk\u00f3rzan\u0105 tulej\u0119 jako mocowanie do drzewca.<\/p>\n\n\n\n G\u0142owic\u0119 chor\u0105gwi wykonano ze srebra, kt\u00f3r\u0105 stanowi orze\u0142 w koronie zrywaj\u0105cy si\u0119 do lotu umieszczony na prostok\u0105tnej puszce. Z przodu puszki cyfra 42. Bez szarfy pod g\u0142owic\u0105.<\/p>\n\n\n\n Drzewce drewniane jednocz\u0119\u015bciowe bez metalowego okucia u do\u0142u.<\/p>\n\n\n\n Tak wygl\u0105da\u0142a chor\u0105giew (sztandar) 42 pu\u0142ku piechoty do 1939 roku, kiedy to w uznaniu zas\u0142ug wojennych jednostki wyra\u017cono zgod\u0119 na umieszczenie na p\u0142acie sztandaru miejsc i dat bitew pu\u0142ku. Rozporz\u0105dzenie w tej sprawie ukaza\u0142o si\u0119 w Dzienniku Rozkaz\u00f3w Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 2 z dnia 23 lutego 1939 pod nazw\u0105: Emblematy i napisy na odwrotnej stronie p\u0142atu sztandaru 42 p.p.<\/p>\n\n\n\n Tre\u015b\u0107 tego rozporz\u0105dzenia brzmi:<\/p>\n\n\n\n Dotychczasowy wz\u00f3r g\u0142\u00f3wnej strony p\u0142atu sztandaru 42 pu\u0142ku piechoty im. genera\u0142a Jana Henryka D\u0105browskiego (sztandaru nadanego temu pu\u0142kowi w dniu 21.VIII.1921 r. przez Naczelnika Pa\u0144stwa, Pierwszego Marsza\u0142ka Polski J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego) polecam uzupe\u0142ni\u0107 nast\u0119puj\u0105cymi emblematami i napisami:<\/p>\n\n\n\n Na wst\u0119dze sztandarowej napis: \u201eMarsz Marsz D\u0105browski z Ziemi W\u0142oskiej do Polski\u201d.<\/p>\n\n\n\n Zmiany zosta\u0142y wprowadzone z pewnymi rozszerzeniami nie uj\u0119tymi w rozporz\u0105dzeniu.<\/p>\n\n\n\n Zmieniono dodatkowo wizerunek or\u0142a z wzoru 1919 na 1927. Na tulei grotu umieszczono, wykonany ze srebra, monogram pu\u0142ku: na\u0142o\u017cone na siebie litery JHD. Miejsca bitew i ich daty wyszyto srebrn\u0105, a nie z\u0142ot\u0105 nici\u0105, ka\u017cdy w dw\u00f3ch rz\u0119dach. Po nazwami p\u00f3l bitewnych umieszczono daty tych bitew. Szarfa sztandaru zosta\u0142a wykonana zgodnie z przepisami w barwach narodowych, zwi\u0105zana w kokard\u0119 i umieszczona pod g\u0142owic\u0105. Napis wykonano z\u0142ot\u0105 nici\u0105. Na jednym ko\u0144cu po\u015brodku napis: MARSZ MARSZ D\u0104BROWSKI, a na drugim: Z ZIEMI W\u0141OSKIEJ DO POLSKI. Herb Bia\u0142egostoku na sztandarze przedstawia\u0142 gryfa stoj\u0105cego na tylnych \u0142apach, a przed nim nak\u0142adaj\u0105ce si\u0119 na siebie litery JKB, a nad tym otwarta korona. By\u0142 to przedrozbiorowy herb od czas\u00f3w Jana Klemensa Branickiego.<\/p>\n\n\n\n Przerobiono r\u00f3wnie\u017c drzewce. Zosta\u0142y podzielone na dwie cz\u0119\u015bci. D\u0142ugo\u015b\u0107 ca\u0142kowita drzewca to 240 cm. Cz\u0119\u015bci po\u0142\u0105czono za pomoc\u0105 metalowego rozkr\u0119canego okucia o d\u0142ugo\u015bci 21 cm i dodano okucie dolne o d\u0142ugo\u015bci 7 cm.<\/p>\n\n\n\n W kampanii wrze\u015bniowej 1939 roku pu\u0142k walczy\u0142 w sk\u0142adzie Samodzielnej Grupy Operacyjnej \u201eNarew\u201d. Ostatnim bojem zwartego du\u017cego pododdzia\u0142u 42 pu\u0142ku piechoty by\u0142a obrona Bia\u0142egostoku w dniach 14-15 wrze\u015bnia. Sztandar 42 pu\u0142ku piechoty zosta\u0142 przez Niemc\u00f3w odnaleziony i umieszczony na wystawie trofe\u00f3w wojennych w holu g\u0142\u00f3wnym Zeughausu (Zbrojowni) w Berlinie.<\/p>\n\n\n\n Gdzie umieszczono r\u00f3wnie\u017c 9 innych polskich sztandar\u00f3w, a \u017caden z nich nie zosta\u0142 zdobyty w boju, czym chwalili si\u0119 Niemcy. Jak Niemcy weszli w posiadanie sztandaru 42 Pu\u0142ku Piechoty nadal pozostaje tajemnic\u0105.<\/p>\n\n\n\n Po wojnie w 1967 roku Muzeum Historii Niemiec mieszcz\u0105ce si\u0119 w tym samym budynku, co przedwojenny Zeughaus, w\u00f3wczas w cz\u0119\u015bci Berlina nale\u017c\u0105cej do NRD, przekaza\u0142o Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie dwa sztandary: 66 Kaszubskiego Pu\u0142ku Piechoty im. Marsza\u0142ka J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego i 2 Pu\u0142ku Szwole\u017cer\u00f3w Rokitnia\u0144skich.<\/p>\n\n\n\n W pa\u017adzierniku 1970 go\u015bci\u0142 w Berlinie \u00f3wczesny wicedyrektor Muzeum Wojska Polskiego Aleksander Czerwi\u0144ski. W czasie zwiedzania magazynu mundur\u00f3w w Muzeum Historii Niemiec zauwa\u017cy\u0142 w p\u0119kni\u0119tym pokrowcu g\u0142owic\u0119 polskiego sztandaru. Jak si\u0119 okaza\u0142o, by\u0142 to sztandar 7 Pu\u0142ku Strzelc\u00f3w Wielkopolskich. By\u0142o tam r\u00f3wnie\u017c 7 innych polskich sztandar\u00f3w. Zosta\u0142y one zwr\u00f3cone Polsce w czerwcu 1971 roku i trafi\u0142y do zbior\u00f3w Muzeum Wojska Polskiego.<\/p>\n\n\n\n Sztandar 42 p.p. powr\u00f3ci\u0142 do kraju zdekompletowany. Brakowa\u0142o g\u0142owicy (pozosta\u0142a sama tuleja), szarfy i prawie wszystkich gwo\u017adzi pami\u0105tkowych. Pozosta\u0142 tylko jeden z\u0142oty gw\u00f3\u017ad\u017a z napisem Naczelnik Pa\u0144stwa J\u00f3zef Pi\u0142sudski 1921 VIII 21. Na drzewcu przybity by\u0142 metalowy numer muzeum berli\u0144skiego G.51.04.84. W Muzeum Wojska Polskiego wyst\u0119puje pod sygnatur\u0105 38363*. Braki nie zosta\u0142y uzupe\u0142nione. Obecnie umieszczony jest na sali wystawowej w MWP.<\/p>\n\n\n\n Staraniem Ko\u0142a By\u0142ych \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty im. Gen. Jana Henryka D\u0105browskiego i ich Rodzin wykonana zosta\u0142a replika. Cz\u0142onkowie Ko\u0142a sfinansowali wykonanie kopii wed\u0142ug opisu orygina\u0142u. Obecnie kopia sztandaru znajduje si\u0119 w Muzeum Wojska i jest udost\u0119pniana przedstawicielom Ko\u0142a podczas uroczysto\u015bci, szczeg\u00f3lnie w Dniu \u015awi\u0119ta Pu\u0142kowego, aby podnie\u015b\u0107 uroczysty charakter tego \u015bwi\u0119ta. Ko\u0142o Rodzin i Przyjaci\u00f3\u0142 \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty wystawia poczet sztandarowy.<\/p>\n\n\n\n 3. Nadanie publicznemu Gimnazjum nr 2 w Bia\u0142ymstoku imienia \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty<\/p>\n\n\n\n Publiczne Gimnazjum nr 2 mie\u015bci si\u0119 przy ul. Legionowej 7 w Bia\u0142ymstoku. Powsta\u0142o ono w roku szkolnym 1999\/2000 na bazie Szko\u0142y Podstawowej Nr 9. Do nowej plac\u00f3wki przyj\u0119to absolwent\u00f3w kilku bia\u0142ostockich szk\u00f3\u0142 podstawowych. Utworzono w\u00f3wczas czterna\u015bcie pierwszych klas z 393 uczniami.<\/p>\n\n\n\n W 2000 r. gimnazjum nadano imi\u0119 42. Pu\u0142ku Piechoty. Pomys\u0142 nadania szkole tego imienia podsun\u0119li cz\u0142onkowie Ko\u0142a By\u0142ych \u017bo\u0142nierzy 42. Pu\u0142ku Piechoty i Ich Rodzin. Obecnie jest to ponownie Szko\u0142a Podstawowa nr 9.<\/p>\n\n\n\n 4. Wydanie przy wsp\u00f3\u0142pracy z O\u015brodkiem Bada\u0144 Historii Wojskowo\u015bci Muzeum Wojska w Bia\u0142ymstoku \u201eKsi\u0119gi Pami\u0105tkowej 42 Pu\u0142ku Piechoty\u201d<\/p>\n\n\n\n W 2000 roku pod redakcj\u0105 pana Krzysztofa Filipowa we wsp\u00f3\u0142pracy z Ko\u0142em By\u0142ych \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty im. Gen. Jana Henryka D\u0105browskiego i Ich Rodzin powsta\u0142a monografia \u201eKsi\u0119gi Pami\u0105tkowej 42 Pu\u0142ku Piechoty\u201d.<\/p>\n\n\n\n Ksi\u0119ga zawiera opis powstania Pomnika ku czci \u017co\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty im. Jana Henryka D\u0105browskiego poleg\u0142ych w wojnie polsko-bolszewickiej 1920 roku wraz z histori\u0105 powstania pu\u0142ku, wspomnienie o Wac\u0142awie Malinowskim, dow\u00f3dcy 42 Pu\u0142ku Piechoty, kawalerze Krzy\u017ca Virtuti Militari.<\/p>\n\n\n\n Uj\u0119te s\u0105 r\u00f3wnie\u017c w Ksi\u0119dze biogramy kadry oficerskiej i podoficerskiej 42 PP, s\u0142u\u017c\u0105cej w pu\u0142ku przez okres istnienia jednostki. Wyj\u0105tkowo dramatycznie czyta si\u0119 ankiety wojenne oficer\u00f3w i podoficer\u00f3w uczestnicz\u0105cych w wojnie obronnej 1939 roku.<\/p>\n\n\n 5. Nadanie jednej z ulic naszego miasta w dzielnicy Wygoda \u2013 imienia 42 Pu\u0142ku Piechoty.<\/p>\n\n\n\n Uchwa\u0142\u0119 w tej sprawie radni podj\u0119li w lutym 2013 roku na wniosek Ko\u0142a By\u0142ych \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty im. Gen. Jana Henryka D\u0105browskiego i Ich Rodzin. Wesz\u0142a w \u017cycie w kwietniu 2014 roku. Najwa\u017cniejszej drodze na osiedlu Wygoda ju\u017c patronuje 42. Pu\u0142k Piechoty. Zmian\u0119 nazwy uzasadniano tym, \u017ce budowane przed\u0142u\u017cenie ul. Andersa w stron\u0119 Szosy Baranowickiej zajmie pocz\u0105tek dotychczasowej ul. 27 Lipca, wi\u0119c na pozosta\u0142ym jej odcinku i tak konieczna by\u0142aby zmiana numeracji budynk\u00f3w. Fakt upami\u0119tniania w Bia\u0142ymstoku daty 27 lipca \u017ale si\u0119 wpisa\u0142 w histori\u0119 miasta; tego dnia, w 1944 r., do miasta wesz\u0142a Armia Czerwona.<\/p>\n\n\n\n Pani Jadwiga Krach-Karczmarczyk, Przewodnicz\u0105ca Ko\u0142a By\u0142ych \u017bo\u0142nierzy 42 PP im. Gen. Jana Henryka D\u0105browskiego i Ich Rodzin, odesz\u0142a na wieczn\u0105 wart\u0119 w 2011 roku w wieku 88 lat.<\/p>\n\n\n\n Pa\u0142eczk\u0119 przej\u0105\u0142 nowy przewodnicz\u0105cy, pan Jerzy Kloza. Ojciec pana Jerzego, plutonowy Edward Kloza, gra\u0142 w orkiestrze pu\u0142kowej oraz nale\u017ca\u0142 do wojskowego klubu sportowego, kt\u00f3ry da\u0142 pocz\u0105tek Jagiellonii.<\/p>\n\n\n\n Przez ponad 20 lat pan Jerzy aktywnie dzia\u0142a\u0142 na rzecz upami\u0119tnienia \u017co\u0142nierzy i tradycji 42 P. P. w Bia\u0142ymstoku. Bardzo aktywnie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z dow\u00f3dztwem 18 Bia\u0142ostockiego Pu\u0142ku Rozpoznawczego, Wojew\u00f3dzkim Sztabem Wojskowym, Dyrekcj\u0105 Muzeum Wojska Polskiego, licznymi organizacjami kombatanckimi, m\u0142odzie\u017c\u0105 szkoln\u0105 oraz zrzeszon\u0105 w Klubie Sportowym \u201eJagiellonia\u201d, kt\u00f3ra przej\u0119\u0142a nazw\u0119 Pu\u0142ku \u201eDzieci Bia\u0142ostockich\u201d.<\/p>\n\n\n\n Zorganizowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c spotkania historyczne z udzia\u0142em \u017co\u0142nierzy, m.in. z panem Bartoszem Zakrzewskim, autorem ksi\u0105\u017cki \u201e18 Dywizja Piechoty Wojska Polskiego W Wojnie Polsko-Sowieckiej 1919-1921\u201d, do kt\u00f3rej nale\u017ca\u0142 42 P. P.<\/p>\n\n\n\n Aktywnie uczestniczy\u0142 wraz z innymi przedstawicielami Ko\u0142a Rodzin oraz z klubem kibic\u00f3w Jagiellonii przy powstaniu pomnika upami\u0119tniaj\u0105cego powstanie klubu sportowego Jagiellonia Bia\u0142ystok.<\/p>\n\n\n\n 6. Pomnik ods\u0142oni\u0119to 29 maja 2022 roku na terenie Stadionu Miejskiego w Bia\u0142ymstoku przy ulicy S\u0142onecznej.<\/p>\n\n\n W uroczysto\u015bci wzi\u0119li udzia\u0142, w imieniu prezydenta Bia\u0142egostoku Tadeusza Truskolaskiego, jego zast\u0119pca Rafa\u0142 Rudnicki oraz przewodnicz\u0105cy Rady Miasta \u0141ukasz Prokorym, przedstawiciele Ko\u0142a Rodzin i przyjaci\u00f3\u0142 wraz z pocztem sztandarowym oraz licznie zebrani kibice klubu oraz mieszka\u0144cy Bia\u0142egostoku.<\/p>\n\n\n\n Rze\u017aba przedstawia dwie postacie: pi\u0142karza i \u017co\u0142nierza. S\u0105 to Julian Buchcik (pi\u0142karz, wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cyciel Bia\u0142ostockiego Klubu Sportowego Jagiellonia oraz trener i kierownik dru\u017cyny, kapitan administracji Wojska Polskiego, kawaler Krzy\u017ca Zas\u0142ugi, ofiara zbrodni katy\u0144skiej) i Antoni Komendo-Borowski (bia\u0142ostoczanin, zawodnik Jagiellonii i Pogoni Lw\u00f3w, reprezentant dru\u017cyny narodowej, uczestnik kampanii wrze\u015bniowej i walk pod Monte Cassino). Jedna z postaci prezentuje historyczny str\u00f3j sportowy, za\u015b druga \u2013 mundur galowy 42. Pu\u0142ku Piechoty. Na podstawie pomnika jest napis: WKS 42 PP \u2013 Jagiellonia 1920-2020. Postument upami\u0119tnia histori\u0119 klubu.<\/p>\n\n\n\n W 1920 roku \u017co\u0142nierze 42. Pu\u0142ku Piechoty im. gen. Jana Henryka D\u0105browskiego powo\u0142ali do \u017cycia Klub Sportowy Batalionu Zapasowego 42. Pu\u0142ku Piechoty, daj\u0105c pocz\u0105tek Jagiellonii. 30 maja 1920 roku zesp\u00f3\u0142 rozegra\u0142 sw\u00f3j pierwszy mecz, rozpoczynaj\u0105c dzieje klubu, kt\u00f3ry dzisiaj jednoczy tysi\u0105ce kibic\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W 1993 roku z inicjatywy Pani Jadwigi Krach-Karczmarczyk powsta\u0142o Ko\u0142o by\u0142ych \u017bo\u0142nierzy 42 Pu\u0142ku Piechoty i ich Rodzin, kt\u00f3rego do swoich ostatnich dni by\u0142a przewodnicz\u0105c\u0105. Zadaniem Ko\u0142a jest zachowanie i kultywowanie pami\u0119ci o waleczno\u015bci pu\u0142ku w obu wojnach \u015bwiatowych i w wojnie 1920 roku, a tak\u017ce o zas\u0142ugach dla spo\u0142eczno\u015bci miasta Bia\u0142egostoku w okresie mi\u0119dzywojennym.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/577414071_122262908804221926_5103085356446246379_n-1024x768.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/pomnik-1024x578.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/kosciol-1024x682.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/100789221_1388380584690760_3421543725937983488_n.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Marcin-Gawryluk-Photography-42-stadion-17-1024x681.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/sztandar-1024x681.jpg\")
<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<\/ol>\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Szkola-Podstawowa-nr-9-im.-42-Pulku-Piechoty-w-Bialymstoku-1024x576.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Szkola-Podstawowa-nr-9-im.-42-Pulku-Piechoty-w-Bialymstoku-3-1024x576.jpg\")
<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Szkola-Podstawowa-nr-9-im.-42-Pulku-Piechoty-w-Bialymstoku-1-1024x576.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Szkola-Podstawowa-nr-9-im.-42-Pulku-Piechoty-w-Bialymstoku-2-1024x576.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n<\/ol>\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/20260506_200918-2-768x1024.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n<\/ol>\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/42pulkpiechoty.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Marcin-Gawryluk-Photography-42-stadion-4-681x1024.jpg\"){kind=spacer}
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n